Με κινούμενη άμμο μοιάζει το 2026 για την Κυβέρνηση, καθώς καλείται να διαχειριστεί ανοιχτά «μέτωπα» και σύνθετες προκλήσεις. Στο δρόμο της βρίσκονται παλαιοί αλλά και νέοι πολιτικοί αντίπαλοι, (βλ. Αλέξη Τσίπρα, Αντώνη Σαμαρά και πιθανώς Μαρία Καρυστιανού), οι οποίοι επιθυμούν το οριστικό τέλος της διακυβέρνησης Μητσοτάκη. Το «αδιέξοδο» στο αγροτικό είναι ένα πιεστικό ακόμα ζήτημα, προκειμένου να λήξουν τα μπλόκα στις εθνικές οδούς, στη σκιά μάλιστα του σκανδάλου του ΟΠΕΚΕΠΕ και της πολιτικής φθοράς που επιφέρει. Ένα από τα σημαντικότερα θέματα είναι ακόμη η διαχείριση της οικονομίας στην μετά το Ταμείο Ανάκαμψης εποχή, αλλά και οι ελληνοτουρκικές σχέσεις σε έναν πλανήτη που κινείται στον αστερισμό του Ντόναλντ Τραμπ. Πόλεμος φθοράς» το αγροτικό. Η πιο άμεση και εκρηκτική πρόκληση που έχει να αντιμετωπίσει η Κυβέρνηση στην αυγή του νέου χρόνου είναι η σύγκρουση με τον αγροτικό κόσμο, η οποία ήδη από τα τέλη του 2025 έχει πάρει χαρακτηριστικά «πολέμου φθοράς» με μπλόκα, ακόμη και μάχες σώμα με σώμα σε εθνικές οδούς και λιμάνια. Οι αγρότες και οι αλιείς καταγγέλλουν ακραία αύξηση του κόστους παραγωγής (ενέργεια, λιπάσματα, ζωοτροφές), πιεσμένες τιμές παραγωγού, αδυναμία επενδύσεων και αίσθηση εγκατάλειψης από την πολιτεία. Η Κυβέρνηση εναλλάσσει εδώ και εβδομάδες στρατηγικές «on the go», κινείται από το κάλεσμα σε διάλογο έως το «δεν έχουμε άλλο να δώσουμε, άλλο διάλογος, άλλο παράλογο», καθώς μέχρις στιγμής όλες οι προσπάθειες για εκτόνωση της κρίσης αποτυγχάνουν.
Οι αγρότες απέρριψαν το ραντεβού με τον Πρωθυπουργό, κάτι πρωτοφανές στα χρονικά, όσοι συναντήθηκαν με την αντιπροεδρία είναι «κόκκινο πανί »για τους υπόλοιπους και παρά το γεγονός πως η Κυβέρνηση επιμένει στο διάλογο και δηλώνει διατεθειμένη να συζητήσει κάποιες από τις απαιτήσεις του αγροτικού κόσμου, η άρνηση παραμένει. Ας προστεθεί πως για πρώτη φορά δεν υπάρχει στο παρασκήνιο κυβερνητικό στέλεχος το οποίο να εμπιστεύονται οι αγρότες ώστε να λειτουργήσει ως δίαυλος, ενώ ακόμη και οι «γαλάζιοι» συνδικαλιστές δεν αποχώρησαν από τα μπλόκα ώστε να προκληθεί τεχνητό «ρήγμα» στο κίνημα. Η Κυβέρνηση όλα δείχνουν, πως θα παίξει το «παιχνίδι της υπομονής» και μέχρι να δει ανταπόκριση δηλώνει έτοιμη να δει βελτιώσεις σε: κόστος παραγωγής, μέσα από ρυθμίσεις που μειώνουν άμεσα τις επιβαρύνσεις και ενισχύουν τη ρευστότητα των παραγωγών στην ενέργεια, με τη διασφάλιση σταθερής και πιο χαμηλής τιμής για το αγροτικό ρεύμα (πληροφορίες του CNN κάνουν λόγο για 7,5 λεπτά την κιλοβατώρα, αναμένονται όμως ανακοινώσεις της ΔΕΗ) στα καύσιμα, και ειδικότερα στο ζήτημα του αγροτικού πετρελαίου στην αντλία (ρύθμιση επεξεργάζεται η ΑΑΔΕ μέσω application, αναμένεται πως θα γίνεται μέσω qr code στα πρατήρια) στον ΕΛΓΑ, με άμεσες αλλαγές στον κανονισμό, ώστε οι αποζημιώσεις να καλύπτουν το 100% της ασφαλιζόμενης ζημίας στην ενίσχυση των κλάδων που πιέζονται περισσότερο, όπως η κτηνοτροφία και συγκεκριμένες καλλιέργειες. ενώ θα δοθούν με την αλλαγή του έτους πάνω από 150 εκ. ευρώ από όσα περίσσεψαν, μετά από τους διασταυρωτικός ελέγχους στις πληρωμές. Το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και η εμπιστοσύνη που κλονίζεται. Την ίδια ώρα όμως το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, με καταγγελίες για παράνομες επιδοτήσεις που αγγίζουν τα 290 εκατ. ευρώ και οι τραγελαφικές εικόνες στην εξεταστική, που σπάει ρεκόρ τηλεθέασης, έχουν διαβρώσει σε μεγάλο βαθμό την εμπιστοσύνη των νόμιμων αγροτών και κάποιων πολιτών στην Κυβέρνηση και στον μηχανισμό διαχείρισης των ευρωπαϊκών κονδυλίων. Η κυβερνητική επιλογή για ριζική αναδιοργάνωση του ΟΠΕΚΕΠΕ, με μεταφορά του στην ΑΑΔΕ, εκλαμβάνεται από μέρος της αντιπολίτευσης και αγροτών είτε ως απόπειρα «ξεπλύματος» του παρελθόντος, είτε ως τεχνοκρατική λύση χωρίς πολιτική αυτοκριτική. Πρόκληση για την κυβέρνηση αποτελεί: Να καταφέρει να αποκλιμακώσει τις κινητοποιήσεις χωρίς να εμφανιστεί ότι λειτουργεί με καθαρά κατασταλτική λογική. Σε αυτό το μέτωπο αξιοποιείται σταδιακά η ρητορική περί «ασφυξίας» στον εμπορικό κόσμο και στους χειμερινούς προορισμούς. Να διασφαλίσει ότι οι κοινοτικές επιδοτήσεις δεν θα τεθούν σε κίνδυνο από την κακή διαχείριση και τις αδιαφανείς πρακτικές.
Να αποφύγει λάθη όπως οι κρατήσεις στον ΕΛΓΑ πριν από την καταβολή των επιδοτήσεων, κάτι που τορπίλισε τον διάλογο. Να πείσει ότι υπάρχει κυριολεκτικά μία «νέα αρχή» στη σχέση κράτους – αγροτών, με αξιόπιστο σύστημα ελέγχων, με δίκαιη και έγκαιρη κατανομή πόρων. Αν αποτύχει, η εικόνα της κυβέρνησης ως «νοικοκύρη» που έφερε την επενδυτική βαθμίδα και την ανάπτυξη κινδυνεύει να συντριβεί από την αίσθηση βαθιάς αδικίας και μαρασμού στην περιφέρεια και στον πρωτογενή τομέα. Το δυσθεώρητο κόστος της στέγης και η ακρίβεια. Το στεγαστικό αναδεικνύεται στην ίσως πιο φορτισμένη κοινωνική πρόκληση καθώς αγγίζει οριζόντια όλες τις κοινωνικές τάξεις, σε ολόκληρη σχεδόν τη χώρα. Η κυβέρνηση έχει αναγνωρίσει ότι οι τιμές ενοικίων και κατοικιών – λόγω Airbnb, επενδυτικών αγορών, τουριστικής πίεσης και περιορισμένης νέας δόμησης – έχουν εκτοξεύσει το ποσοστό του εισοδήματος που χρειάζεται ένα νοικοκυριό για στέγη. Ο Κ. Μητσοτάκης, στη συζήτηση για τον προϋπολογισμό, παρουσίασε ένα πακέτο έξι μέτρων ύψους περίπου 400 εκατ. ευρώ, που περιλαμβάνει: Επιδότηση έως και 90% για ανακαίνιση παλαιών κατοικιών με στόχο την αύξηση της προσφοράς ενοικιαζόμενων σπιτιών. Διπλή επιστροφή ενοικίου για εκπαιδευτικούς και γιατρούς σε περιοχές με στεγαστική πίεση. Περιορισμούς στη βραχυχρόνια μίσθωση, με νέους κανόνες για περιοχές «κορεσμού». Εδώ και χρόνια η Κυβέρνηση μιλά για την κοινωνική αντιπαροχή και μένει να την υλοποιήσει το 2026. Πρόκειται για έναν νέο τρόπο συνεργασίας του κράτους με ιδιώτες, και αναμένεται να βοηθήσει στην επίλυση του στεγαστικού ζητήματος, με την κατασκευή περισσότερων οικιστικών ακινήτων, χωρίς να επιβαρύνεται το Δημόσιο. Ο νέος νόμος προβλέπει πως ο ιδιώτης θα χτίζει ή θα ανακαινίζει αναξιοποίητα δημόσια κτίρια και οικόπεδα που μέχρι σήμερα έμεναν ανεκμετάλλευτα, με δικά του χρήματα. Από τα νέα διαμερίσματα που θα προκύψουν, τουλάχιστον το 30% μένει στο Δημόσιο και θα παραχωρούνται με χαμηλό ενοίκιο σε νέους, οικογένειες και ευάλωτα νοικοκυριά, ενώ τα υπόλοιπα διαμερίσματα διατίθενται και εκείνα στην αγορά προς πώληση, ενισχύοντας το οικιστικό απόθεμα. Παράλληλα, σε συνεργασία με το Υπουργείο Άμυνας θα αξιοποιηθούν ανενεργά στρατόπεδα για να δημιουργηθούν καινούργιες κατοικίες. Παράλληλα, το ζήτημα της ακρίβειας στα τρόφιμα και στην ενέργεια παραμένει, ακόμη και αν ο πληθωρισμός έχει αποκλιμακωθεί. Η Ευρωπαϊκή Στατιστική Υπηρεσία καταγράφει ότι πάνω από τα δύο τρίτα των Ελλήνων αισθάνονται φτωχότεροι σε σχέση με το παρελθόν, ποσοστό πολλαπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου, κάτι που λειτουργεί ως μηχανισμός πολιτικής φθοράς ανεξάρτητα από τα μακροοικονομικά νούμερα. Το τέλος του ταμείου ανάκαμψης και ο «μετά-RRF κόσμος.
Ο προϋπολογισμός του 2026 προβάλλεται από την κυβέρνηση ως «προϋπολογισμός ωριμότητας», με προβλεπόμενη ανάπτυξη περί το 2,4%, πρωτογενές πλεόνασμα περίπου 2,8% του ΑΕΠ και συνέχιση της αποκλιμάκωσης του δημόσιου χρέους προς το 137–138% του ΑΕΠ. Σημαντικό μέρος των επενδύσεων στηρίζεται ακόμη στα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης, με την Ελλάδα να εμφανίζει υψηλό ποσοστό συμβασιοποίησης και απορρόφησης σε σχέση με άλλες χώρες, αλλά με σημαντική εξάρτηση από αυτά τα κεφάλαια. Εως σήμερα έχουν ενταχθεί και θα χρηματοδοτηθούν 542 έργα συνολικού προϋπολογισμού 17,69 δισ. ευρώ. Από αυτά τα δάνεια του Ταμείου είναι περίπου 7,8 δισ. ευρώ, άλλα 5,8 δισ. ευρώ είναι δάνεια των τραπεζών και περί τα 4,1 δισ. ευρώ είναι τα ίδια κεφάλαια από την πλευρά των επιχειρήσεων. Ο κλάδος της ενέργειας απορροφά το 39,1% των συμβασιοποιηθέντων έργων με έργα συνολικού προϋπολογισμού 6,9 δισ. ευρώ. Ο κλάδος του τουρισμού συμμετέχει με ποσοστό 22,1%, h βιομηχανία/μεταποίηση συμμετέχει με 18,4%, oι τηλεπικοινωνίες με 8,5%. Είναι χαρακτηριστικό όμως, όπως επισημαίνουν αναλυτές, ότι οι προβλέψεις του Μεσοπρόθεσμου Δημοσιονομικού – Διαρθρωτικού Σχεδίου που δόθηκε στη δημοσιότητα τον Οκτώβριο, επιβεβαιώνουν την ανησυχία για το μέλλον της ελληνικής οικονομίας καθώς σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ο ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης την πενταετία 2029-34 θα κυμανθεί από 0,2-0,4%, επιδόσεις στασιμότητας και απόκλισης από τον ευρωπαϊκό κανόνα.
Ακολουθήστε μας στο Facebook
Ακολουθήστε μας στο Facebook
Δημοσίευση σχολίου